Deze 10 signalen wijzen op een energiegebrek

Deze 10 signalen wijzen op een energiegebrek

Deze 10 signalen wijzen op een energiegebrek

De kans op een ongeluk in het verkeer is volgens de SWOV (Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid) vier keer zo groot als de bestuurder moe is. Dat geldt zowel voor de lange als de korte afstanden. Want we presteren al snel minder met een energiegebrek. Je kunt het hebben van voldoende energie zien als de motor achter jouw succes. Alle mensen die optimaal presteren hebben dan ook één ding gemeenschappelijk en dat is het beschikken over een goede hoeveelheid energie. Deze “toppresteerders” besteden daar genoeg tijd en aandacht aan, omdat zij ervaren hebben hoe belangrijk het is om hun doelen te blijven behalen.

Adrenaline, een onhandige spelbreker

Hoe weet je nu of je voldoende energie in je tank hebt zitten, om vitaal en veerkrachtig door het leven te gaan? Dit kun je gelukkig waarnemen door verschillende fysieke en mentale signalen. Helaas kan je daarbij ook direct een spelbreker tegen komen. Deze spelbreker heet adrenaline en is één van onze actiehormonen. Mensen met energietekort maken meer adrenaline aan dan mensen met voldoende energie.

Eén van de eigenschappen van adrenaline is dat deze gevoelens van vermoeidheid en pijn vermindert en deze soms ook volledig weet te verbloemen. Als je dit bekijkt vanuit ons overlevingssysteem is dat een geweldige eigenschap. Met een vijand achter ons aan kunnen we blijven rennen, omdat we vermoeidheid of pijn nauwelijks waarnemen. Het zorgt er in ons dagelijkse leven echter voor dat we bij vermoeidheid veel van deze signalen missen. We blijven doorgaan en het energietekort neemt verder toe. Voor een toeschouwer lijken deze personen misschien te bruisen van de energie, maar helaas is dat dus niet altijd de werkelijkheid.

Veel signalen worden over het hoofd gezien

Om door deze adrenalinesluier heen te kunnen kijken, is het belangrijk om kennis te hebben van de gevolgen van een energietekort, zodat je het brede pallet aan signalen herkent. Binnen organisaties blijkt dat deze signalen nogal eens over het hoofd worden gezien, tot op het moment dat de energietank te ver leeg is. Graag deel ik daarom de tien signalen van een energielek met je. Het zijn de signalen waarvan we een groot deel vaak over het hoofd zien, of anders interpreteren:

1. De fysieke signalen:

De voor de hand liggende zijn uiteraard vermoeidheid, of regelmatig ziek zijn. Maar wist je dat peesblessures, zoals bijvoorbeeld een muisarm of hielspoor ook duidelijke signalen van een energiegebrek zijn? Ook voorbeelden zoals overmatige overgangsklachten, schildklierklachten, hoofdpijn, spijsverteringsklachten, diabetes type 2 en klachten aan het cardiovasculaire systeem. Een energiegebrek zorgt er al snel voor dat de vitaliteit van het individu naar beneden gaat.

2. De emotionele signalen: 

Bij deze signalen horen het bekende ‘korte lontje’, de tranen hoger hebben zitten dan voorheen, onzekere gevoelens en emotioneel minder afstand kunnen houden. Maar denk hierbij zeker ook aan overprikkeld zijn, het ervaren van te veel prikkels. Ook het meer gaan piekeren en malen, regelmatig een schuldgevoel of gevoel van machteloosheid ervaren, zijn duidelijke uitingen van een energiegebrek.

3. De cognitieve signalen:
Hierbij kun je denken aan concentratie- en geheugenafname, moeilijker op dingen kunnen komen en met regelmaat de rode draad kwijt zijn. Je ziet bij deze personen dat ze belanden in brandjes blussen en snel zijn afgeleid. Dit komt doordat het lastiger voor ze wordt om hoofd- en bijzaken te scheiden. We zien een afname van focus en een toename van lijstjes en geeltjes om zaken te onthouden. Ook het inspiratieniveau daalt, plannen en organiseren wordt lastiger, net als werk en privé gescheiden houden.

4. De signalen van gedrag:
Een energiegebrek zorgt ook voor ander gedrag. Zoals werk mee naar huis gaan nemen, toename van roken, drinken, snacken en snoepen. Ook vergissingen en fouten maken, overmatig controlegedrag en uitstelgedrag zijn duidelijke gedragskenmerken. Je ziet dat iemand zich makkelijk sociaal terugtrekt en minder goed voor zichzelf zorgt. Het onvoldoende of geen pauzes meer nemen is daar een duidelijk signaal van. Vermoeide mensen trekken de verantwoordelijkheid steeds meer naar zich toe en zeggen ook minder gemakkelijk nee.

5. De signalen vanuit de slaap:
Dit klinkt een beetje als het kip-ei-verhaal, maar vermoeide mensen gaan steeds slechter slapen. Je ziet dit terug in zowel de kwaliteit als de kwantiteit van de slaap. De grote hoeveelheid adrenaline overdag verstoort in de nacht ook het slaapproces. Tijdens de nacht wordt de diepe slaap daardoor minder bereikt en ook het aantal uren slaap neemt af. Dit komt door het moeilijker in slaap vallen, vaak wakker worden, of te vroeg wakker worden. Het gevolg van deze signalen vanuit de slaap is het ontstaan van een negatieve vermoeidheidsspiraal.

6. De vergrootglas-signalen:
Bij vermoeidheid gaat je brein waarnemingen onder een vergrootglas leggen. Al onze prikkels komen hierdoor vergroot en versterkt binnen. Iets wat eerst niet zo opviel daar storen we ons dan bijvoorbeeld veel gemakkelijker aan. Dingen vallen meer op en lijken ook groter of erger te zijn, waardoor we er intenser op gaan reageren. Smakgeluiden vallen bij vermoeidheid bijvoorbeeld veel meer op.

7. De signalen binnen een samenwerking:
In een team waarin onvoldoende energie aanwezig is, zien we meer persoonlijk belang dan groepsbelang ontstaan. Doordat gevoelens veel meer op de loer liggen, zit dat een optimale samenwerking in de weg. Ons brein komt bij een energielek meer in zijn overlevingsmodus en wordt daardoor veel egoïstischer.

8. De signalen vanuit communicatie:
Vermoeide personen belanden in hun communicatie veel gemakkelijker in de dramadriehoek (Karpman) waardoor ze inefficiënt gaan communiceren en vaak niet meer tot oplossingen komen. Ons reptielenbrein zet deze oude patronen van de aanklager, het slachtoffer en de redder in om te overleven.

9. De signalen vanuit werkgeluk:
Echt even genieten wordt met een energiegebrek steeds moeilijker. Een gevoel van leegte komt er met regelmatig voor in de plaats. Dit komt doordat onze feelgood hormonen minder worden aangemaakt. Ook ons actiehormoon cortisol gaat voor geen-zin-gevoelens zorgen. Het voordeel van deze reactie is dat je zaken gaat afzeggen en hierdoor op een natuurlijke manier voor meer rust en bijtankmomenten zorgt. Het nadeel is wel dat je bijvoorbeeld aan je werk en het plezier ervan kunt gaan twijfelen. Zo zie je dat het tekort aan energie ook binnen organisaties een duidelijke invloed heeft op de algemene werk(geluk)sfeer. Als je veel loopbaanvragen en een hoog verloop binnen een organisatie ziet, zou dit kunnen duiden op een energiegebrek.

10. De signalen vanuit coördinatie en tempo:
Onze algehele coördinatie en evenwicht gaat bij vermoeidheid achteruit, we gaan meer (om)stoten, tegen dingen aan lopen en we kunnen letterlijk en figuurlijk minder goed richten. Er ontstaat een traagheid in ons handelen zonder dat we dat zelf altijd door hebben. We gaan hierdoor minder efficiënt presteren en we kunnen onze doelen onvoldoende meer bereiken. We raken letterlijk en figuurlijk wat uit het lood geslagen.

Meten is weten

Energie is de leidende factor, de basis van vitale en veerkrachtige personen. Zorgdragen voor deze hoeveelheid energie start bij de kennis over de effecten van een energietekort. Zonder deze kennis kun je hier niet adequaat op anticiperen. Naast het zelf waarnemen en bekijken van deze signalen bij medewerkers of collega’s, kun je dit ook heel goed meten.

Vraag kosteloos de TopState EnergieScan aan en ontvang na het anoniem invullen van de vragenlijst een mooie rapportage waarin de hoeveelheid energie binnen jouw organisatie zichtbaar wordt gemaakt. Naast deze EnergieScan zetten we in de TopState trainingen ook altijd een psychofysiologische meting in, die de aanwezige energie meet aan de hand van fysieke reacties. Energie lijkt voor veel mensen heel abstract, maar is heel meetbaar.

Wil je jezelf of jouw medewerkers veilig laten blijven rijden en optimaal presteren, ga dan eens kijken naar de hoeveelheid energie en ontdek met de bovenstaande kenmerken snel de aanwezigheid van energielekken om mee aan de slag te gaan.

Test hier gratis jouw energie

In vijf minuten weet jij of je een energielek hebt

Dit is er nodig om energiek terug naar de werkvloer te gaan

Dit is er nodig om energiek terug naar de werkvloer te gaan (deel 2)

Terug naar het werk, hoe pakken we dat aan? (deel 2) In onze kern zijn wij mensen groepsdieren, we gedijen het beste samen met soortgenoten. Dat is niet voor niets vanuit de evolutie zo geregeld. Doordat we samen optrekken, met elkaar leven en van elkaar leren, kunnen...
Corona heeft ons brein veranderd, herken jij het grotsyndroom?

Corona heeft ons brein veranderd, herken jij het grotsyndroom? (deel 1)

Terug naar het werk, hoe pakken we dat aan? (deel 1) Herinner jij je zo’n moment nog dat je dacht dit weekend hebben we eindelijk een keer geen afspraken. Heerlijk, even geen verplichtingen, maar tijd voor onszelf! Dat moet dan zo ongeveer een jaar geleden voor de...
Zo tank je energie bij in een zucht

[Vlog] Zo tank je energie bij in een zucht

Ik houd ervan om de complexe wetenschappelijke systemen van ons lichaam simpel en werkbaar te maken, om daarmee alle kansen voor (nog meer) vitaliteit en succes te pakken. Dat doen we uiteraard in onze trainingen, maar ook in deze korte vlog. Moeiteloos energie...
moeite met concentreren

[Vlog] Moeite met concentreren? Zo vergroot je jouw focus

Heb jij moeite om je concentratie lang vast te houden? Misschien is het je ook opgevallen dat het de ene keer beter lukt om je focus vast te houden, dan de andere keer? In deze korte vlog leg ik je uit hoe focus werkt in je brein en hoe jij hier optimaal gebruik van...
Zo maak je van tegenwerkers, meewerkers

Zo maak je van tegenwerkers, meewerkers

Met regelmaat wandel ik ’s avonds een uurtje met mijn vriendin. Toen ik haar laatst vanuit de verte zag aankomen, keek ze niet echt vrolijk en zei ze als eerste: “Hi, dat wandelingetje kan ik wel gebruiken, ik ben nog steeds boos, wat een dag! Kom laten we snel gaan...
Snel geïrriteerd? Dit gebeurt er in je brein.

[Vlog] Snel geïrriteerd? Dit gebeurt er in je brein

Het ene moment kun je je aan iets storen, wat je op een ander moment misschien wel helemaal ontgaat. Je irritatie-niveau is niet altijd hetzelfde. Soms komen prikkels veel heftiger je brein binnen dan een andere keer. Hoe dat werkt leg ik je uit in deze korte vlog,...

Online live trainingen

Hoe houd je jouw medewerkers vitaal en betrokken in deze coronacrisis?