Tijdens een van mijn trainingen vertelde een deelnemer iets wat me is bijgebleven en wat ik met regelmaat voorbij zie komen. Hij werkte al jaren met veel plezier bij dezelfde organisatie. Hij hield van zijn werk, van de mensen met wie hij werkte en van de verantwoordelijkheid die hij had. “Mijn werk is eigenlijk mijn hobby,” zei hij. Toch merkte hij ook iets anders op. Aan het einde van de werkdag was zijn batterij leeg. ’s Avonds plofte hij futloos op de bank en in het weekend had hij vooral tijd nodig om bij te tanken. Dat vond hij vreemd. Hoe kon het dat het werk, waar hij zoveel plezier uit haalde, hem tegelijkertijd zo leeg trok?

Hoe herken je een huwelijk met je werk?

Getrouwd zijn met je werk betekent niet simpelweg dat je hard werkt en van je werk houdt. Het gaat vooral over hoe sterk je identiteit, energie en aandacht met je werk verbonden raken. Werk wordt dan meer dan een taak of een rol; het wordt een belangrijk onderdeel van wie je bent.

Je kunt bij jezelf checken of je deze verbinding, een huwelijk met je werk herkent. Er zijn 5 kenmerken die zich in het bijzonder laten zien: 

1. Werk zit altijd in je hoofd.

Ook in je vrije tijd blijven gesprekken, plannen of problemen door je gedachten gaan. Je komt er nooit echt los van en de grens tussen werk en privé vervaagt daardoor.

2. Ontspannen gaat moeizaam.

Rustmomenten voelen soms zelfs als tijdverlies. Je houdt van je werk en zou er het liefst mee door gaan. Een werkdag afsluiten en stoppen is dan ook lastig. Je werk heeft de prioriteit boven rustmomenten.

3. Je voelt je overal verantwoordelijk voor.

Je wilt problemen oplossen en laat dingen niet snel los. Je neemt je werk dan ook gemakkelijk mee naar huis en droomt er soms ook over. Het is immers ook je passie.

4. Je werk bepaalt hoe je je voelt.

Gaat het goed op het werk, dan voel je je goed en andersom. Succes of falen op het werk raakt je persoonlijk en worden een maatstaf voor hoe je naar jezelf kijkt.

5. Je batterij is aan het einde van de werkdag leeg.

Aan het einde van de dag blijft er weinig over voor andere belangrijke dingen. Je zegt afspraken af of merkt dat er weinig energie overblijft voor je privéleven.

Veel mensen herkennen zich in een aantal van deze punten. Dat hoeft niet meteen een probleem te zijn. Sterker nog: deze betrokkenheid wordt vaak in eerste instantie gezien als een kwaliteit.

Waarom we dit huwelijk vaak als iets positiefs zien

In organisaties worden mensen die “getrouwd zijn met hun werk” vaak gewaardeerd. Het zijn de medewerkers die verantwoordelijkheid nemen, een stap extra zetten en graag willen dat dingen goed gebeuren. Ze denken mee, lossen problemen op en voelen zich betrokken bij het resultaat.

Deze houding komt meestal voort uit breinprogramma’s als: loyaliteit, enthousiasme, verantwoordelijkheidsgevoel en betrokkenheid. Programma’s die organisaties graag zien omdat ze zorgen voor inzet en bevlogenheid.

Ook voor de medewerker zelf voelt het vaak goed. Werk geeft betekenis, uitdaging en erkenning. Daardoor voelt de sterke verbinding met werk logisch en zelfs wenselijk. Juist daarom wordt de keerzijde vaak pas laat zichtbaar.

Een huwelijk met je werk kan je batterij ongemerkt leeg trekken

De breinprogramma’s die dit gedrag ondersteunen, versterken zich gaandeweg doordat je ze onbewust steeds opnieuw inzet. Ze worden dominanter in je brein.

Je gedrag wordt met kleine stapjes ook extremer en je energieverbruik groter. Het programma dat je zo betrokken maakt, wordt dan een zogenoemd “duur” breinprogramma en het kost steeds meer energie om dit huwelijk te onderhouden.

Het bijzondere is dat je dat vaak niet meteen merkt. Dat komt doordat adrenaline een belangrijke rol speelt. Dit actiehormoon maakt energie vrij wanneer je in actie komt en helpt je scherp te blijven.

Maar adrenaline heeft nog een ander effect: het verdooft signalen van pijn en vermoeidheid. Daardoor kun je lange tijd doorgaan zonder goed te voelen hoe het met je batterij staat.

Als dit proces langer doorgaat, verschuift de balans tussen energie inzetten en energie bijtanken. Je blijft gemotiveerd en betrokken, maar je batterij raakt steeds leger. En dan komt er een moment waarop je lichaam signalen begint te geven en jij geen idee hebt hoe dat kan. Aan je werk kan het immers niet liggen, daar geniet je juist van.

Scheiden of je systemen aanpassen?

Het goede nieuws is dat je de achterliggende processen kunt beïnvloeden. Je hoeft niet direct een scheiding aan te vragen. Het is wel belangrijk om opnieuw te gaan verbinden met je werk door zowel via je biochemie als via je brein hier een verandering in aan te brengen.

Een eerste stap is het leren herkennen van je eigen energieverbruik. Signalen zoals een hogere spierspanning, een snellere ademhaling of moeite met ontspannen laten zien dat je lichaam meer energie inzet. Door deze signalen te herkennen kun je eerder schakelen en herstelmomenten creëren, maar ook herkennen wanneer je breinprogramma’s onbewust een loopje met je nemen.

De tweede stap is het aanpassen van die breinprogramma’s die te veel energie kosten. Denk aan patronen zoals: altijd beschikbaar willen zijn, niets willen missen, of het gevoel dat jij alles goed moet doen en gezien wilt worden. Door nieuwe breinverbindingen te maken, iets wat je in drie seconden kunt doen, verander je deze patronen. Je gedrag past zich vanzelf hierop aan, waardoor je uit dit huwelijk met je werk stapt en veel energie bespaart.

Dat betekent niet dat je minder betrokken wordt bij je werk. Het betekent dat je betrokken blijft zonder dat het je batterij leeg trekt. Je bouwt een nieuwe en gezonde relatie op met je werk en je verleent er niet meer je identiteit aan. Er ontstaat daardoor ook een nieuwe balans tussen je werk en je privéleven.

De vraag is dus niet of je van je werk houdt. De vraag is vooral: hoeveel energie kost die liefde je en heb jij hier nog de regie over?

Herken je jezelf in deze kenmerken?

Herken je jezelf in deze kenmerken en wil je leren hoe je de regie over je energie terugpakt? In de uitgebreide TopState training Persoonlijk energiemanagement leer je in twaalf stappen hoe je jouw brein en biochemie aanstuurt, zodat je betrokken kunt blijven bij je werk zonder dat je batterij leegloopt.

Of, 

Wil je snel, online, in je eigen tempo en hier vandaag al mee aan de slag? Kijk dan naar de basistraining Pak de regie over je energie waarin je in vier modules van een uur aan de slag gaat met jouw energiesystemen.