Wat we van lijsttrekkers kunnen leren

In verkiezingstijd draaien lijsttrekkers overuren. Van debat naar werkbezoek, van camera naar campagnebus en dat dagenlang. En toch moeten ze fris blijven, scherp in hun hoofd en sterk in hun lichaam. In een recent krantenartikel las ik hoe verschillende politici dat proberen te doen. Hun strategieën laten prachtig zien hoe verschillend we omgaan met drukte én wat we daarvan kunnen leren, of juist niet? Want niet elke vorm van “ontspanning” zorgt ook écht voor herstel.

Iedereen laadt op zijn eigen manier op

Frans Timmermans duikt in hotelgyms om te sporten en te slapen wanneer het kan. Laurens Dassen en Mirjam Bikker zoeken hun rust bij hun gezin of in de natuur. Caroline van der Plas kiest juist voor Netflix, een bezoek aan haar moeder en “de campagne win je in bed”. Rob Jetten leeft als een topsporter, compleet met eet- en sportschema, terwijl Esther Ouwehand en Henri Bontenbal hun ontspanning vinden in muziek. En Stephan van Baarle pakt zijn gitaar, al is het maar vijf minuten per dag.

Gas en rem de kunst van veerkracht

Zoveel verschillende mensen, zoveel manieren om tot rust te komen en bij te tanken. En toch doen ze bijna allemaal hetzelfde: ze zetten hun parasympathisch zenuwstelsel aan. Dat is het deel van ons autonome zenuwstelsel dat zorgt voor ontspanning, herstel en rust. Het is het natuurlijke tegenwicht van het sympathisch zenuwstelsel, dat ons juist activeert, in de “aan-stand” zet en helpt presteren. Veerkracht vraagt om balans tussen gas en rem en het vermogen om die twee regelmatig af te wisselen.

Niet elke pauze is echt herstel

Toch is niet elke vorm van ontspanning écht herstel. Sporten, zoals Frans Timmermans en Rob Jetten doen, is bijvoorbeeld een orthosympathische activiteit: het zet het lichaam juist in de actieve stand. Het is gezond en belangrijk, maar het kost energie in plaats van dat het direct energie oplevert. Veel mensen zien sporten of actief bewegen als een pauze, terwijl het fysiologisch gezien nog steeds een inspanning is. Werkelijk opladen gebeurt pas als je je parasympathisch systeem aanzet dat vraagt om momenten van rust; een wandeling, naar buiten staren, beetje lummelen of gewoon even niets.

Herstellen begint bij bewust waarnemen

Je kunt zelf het beste waarnemen wanneer jouw parasympathicus geactiveerd wordt. Dat merk je doordat je spieren zich ontspannen, je hartslag daalt en je ademhaling rustiger wordt. Het bijzondere is dat dit voor iedereen anders kan zijn: waar de één bijtankt van een avond Netflixen, kost het de ander ongemerkt energie. Het draait dus om bewustwording, leren waarnemen wat bij jou werkt en wat niet. Alleen dan kun je gericht sturen op herstel in plaats van uit gewoonte iets doen wat misschien op de lange termijn juist uitput.

Vaak korte pauzes meer effect

Daarnaast denken we gemakkelijk dat één rustmoment per dag, bijvoorbeeld een avond op de bank, even gitaarspelen of een yogales voldoende is om bij te tanken. Maar dat is niet het geval. Ons brein en lichaam vragen om een andere aanpak. Je bouwt pas voldoende energie en echte veerkracht op als je meerdere keren per dag kort schakelt tussen inspanning en ontspanning. Even bewust afschakelen tussen twee (teams)gesprekken en dus ook niet direct van de ene activiteit in de andere stappen. Zo train je je zenuwstelsel om flexibel te blijven en dat levert op de lange termijn juist méér energie op.

De kunst van persoonlijk energiemanagement

Of je nu een lijsttrekker, leidinggevende of ouder bent, de kunst is hetzelfde: regelmatig even afremmen om weer vooruit te kunnen met voldoende energie. Dit is een van de elementen van persoonlijk energiemanagement waarmee je je batterij goed gevuld kunt houden en energielekken kunt voorkomen.

Dus stel jezelf vandaag de vraag: hoe vaak geef jij je brein en lichaam even de kans om op adem te komen en bij te tanken?

Benieuwd wat persoonlijk energiemanagement jou kan opleveren?
Ontdek in de TopState training Persoonlijk energiemanagement hoe je in 12 praktische stappen invloed krijgt op je brein en biochemie, jouw twee energiesystemen. Zo vergroot je je energie en veerkracht, houd je een scherpe focus en presteer je met meer plezier, thuis én op je werk.