Waarom je brein niet van een gewoonte af wil

door | mei 17, 2018 | Brein, Stress

Afgelopen week was ik op vakantie naar de zon. Vanuit ons hotel hadden we uitzicht op een boulevard met een crêperie, met wel een hele bijzondere crêpe bakker. Wat zo opvallend was, was de manier waarop hij zich gedroeg tijdens het bakken van een crêpe. Ik heb het met veel plezier en verwondering vanaf het balkon bekeken. Wat was er nu zo bijzonder aan deze crêpebakker? Op het moment dat er een crêpe besteld werd, gebeurde het, keer op keer. Hij ging dribbelen, maakte hele drukke bewegingen met zijn mond en armen en kon geen seconde meer stil staan. Het was alsof er een kwartje inging en het poppetje ging dansen. Als de crêpe klaar was, viel hij stil en bewoog weer rustig. Hij heeft geen enkele crêpe gebakken zonder deze actieve dribbelbewegingen. Ik vraag me af of hij nog een crêpe zou kunnen bakken zonder deze bewegingen. Ik verwacht van niet. Deze gewoonte is er zo diep ingesleten dat zijn brein het niet meer los wil laten.

Heb jij dat ook? Een ingesleten gewoonte, iets wat je keer op keer blijft doen, ook al wil je er mee stoppen? Zeker bij een inefficiënte gewoonte snap je niet dat het lastig is om er vanaf te komen juist, omdat het je niets oplevert of te veel energie kost. Bewust wil je er vaak wel van af, maar je onderbewuste brein houdt van gewoontes ook al zijn ze onhandig en duur. Ik ga je uitleggen waarom.

Er zijn twee redenen voor je brein om een gewoonte vol te houden:

1. Een gewoonte opgeven is dodelijk voor je brein

Vanuit de evolutie van de mens gezien is stil staan gevaarlijk. Je bent op dat moment een gemakkelijke prooi voor roofdieren. Je brein zal stilstand dus te allen tijde willen voorkomen om jou te laten overleven. Als je een gewoonte wilt doorbreken (laat naar bed gaan, bijvoorbeeld) en in je brein een ander programma aan wilt zetten (op tijd gaan slapen) dan heeft je brein iedere keer een paar seconden nodig om deze andere weg in de slaan. En dat is nu precies wat je brein niet wil en daarom zal voorkomen. Je brein gaat tegengas geven om de bekende snelle route weer te nemen en jij bent, voor je het weet, je bekende gewoonte weer volledig aan het uitvoeren.

2. Een gewoonte doorbreken kost meer energie dan de gewoonte behouden hoe ongunstig deze ook is

Op het moment dat je brein een nieuwe route gaat nemen, heeft je brein daar extra energie voor nodig. Het nemen van een andere route kost je brein dus veel meer stroom dan het ingesleten pad weer te volgen. Je brein wil dus vasthouden aan vaste gewoontes om energie te besparen. Dat de onhandige gewoonte op zich nog meer energie kost (te weinig slapen) daar kijkt je brein op dat moment niet naar.  Op de korte termijn bespaart hij energie.

Gelukkig heb je altijd de mogelijkheid om een gewoonte te doorbreken.Dit doe je door je brein in verwarring te brengen op het moment dat je deze gewoonte doet. Hiermee ontstaat er voor je brein de mogelijkheid om nieuwe breinpaden aan te gaan leggen en oude te doorbreken. Dit vraagt wel om een aanpak waarbij jij de baas bent over je brein (en niet andersom). Met een goede handleiding ben je dan ook zo van je ongewenste of dure gewoonte af.

Ik weet niet of de crêpe-bakker zijn dribbelgewoonte wil doorbreken. Misschien is het wel zo dat hij daardoor juist zoveel klanten aantrekt want het was er ook altijd druk. Ik ben er ook een gaan bestellen, nadat ik er geboeid naar heb staan kijken. Wat ik wel weet is dat zijn brein het er niet mee eens zal zijn als hij van deze gewoonte af wil!

TopState BoostCamp

Wil je weten hoe je start met een kundig energiemanagement? Ben je op zoek naar meer energie voor betere prestaties en een optimale gezondheid?

In de TopState BoostCamp leer en ervaar je, in een ochtend, hoe je snel meer energie kunt bemachtigen door je biochemie en brein zelf te beïnvloeden.

Hierdoor worden gebeurtenissen in je brein groter opgeslagen

[Vlog] Hierdoor worden gebeurtenissen in je brein groter opgeslagen⠀⠀

Ben jij iemand die een indrukwekkende gebeurtenis graag met anderen deelt? En misschien niet alleen met anderen, maar ook herhaalt voor jezelf, in je hoofd? Ons brein smult ook van deze herhalende verhalen en gaat daarom zijn verdubbelaar inzetten. In deze korte vlog...
Zó kun je het beste je focus verbeteren

Zó kun je het beste je focus verbeteren

  We hebben net de meivakantie achter de rug en er komen weer een paar heerlijke lange weekenden aan. Een tijd waarin je er even gemakkelijk tussenuit kan gaan om je hoofd leeg te maken. Maar wanneer heeft een brein eigenlijk rust en heb je daar ook echt een...
Krijg jij je werk weer niet af? Zo word je pas echt efficiën

[Vlog] Krijg jij je werk weer niet af? Zo word je pas echt efficiënt! ⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀⠀

Per week werken we minimaal drie uur over, of méér dan dat we van plan waren. Als het werk nog niet af is, gaan we gemakkelijk wat langer door, of nemen we het mee naar huis. En als je je realiseert dat dit je dagelijkse routine is geworden, is het tijd voor actie! In...
Zo ontdek je dat je brein altijd actief is

[Vlog] Zo ontdek je dat je brein altijd actief is

Als klein meisje stond ik met mijn moeder geregeld aan de balie bij de bank, voordat we boodschappen gingen doen. Pinautomaten bestonden toen nog niet. De baliemedewerkster vroeg mijn moeder dan om haar rekeningnummer, om geld van haar rekening af te halen. Zeker tien...
verminderde concentratie dopamine

[Vlog] Verminderde concentratie? Krik hem snel op met dopamine

Dopamine is een heel belangrijk stofje. Deze neurotransmitter wordt afgegeven als je dingen doet die volgens je brein een beloning verdienen. Maar dopamine doet nog veel meer, het verbetert ook je concentratie. In deze korte vlog met twee tips vertel ik je hoe je je...
De snelste oplossing bij een blackout

[Vlog] De snelste oplossing bij een black-out

Heb jij dat ook wel eens gehad? Een grote of een kleine black-out? Niet meer op iets kunnen komen, terwijl het daarvoor nog gewoon in je hoofd zat? Beluister deze korte vlog en je weet precies welke twee dingen je kunt doen om jezelf zo snel mogelijk weer te...

“Het heeft me heel veel gebracht en daar ben ik je enorm dankbaar voor! Ik weet nog goed dat we zaten te lunchen, ik herinner me nog mijn vermoeidheid. Dat alles is niet meer. Mijn bedrijf gaat als een malle en ik sta midden in het leven. Daarmee heeft het wat mij betreft de training volledig zijn taak volbracht. Ik ben heel blij dat ik je tegen het lijf ben gelopen!”

Alex Hupkes

Managing Partner, KRAGT GROUP

“Als je een ondernemer bent die zich bevlogen noemt maar soms merkt dat je minder scherp of energiek bent en geen geiten-wollen-sokken-gedoe wil maar écht concreet, wetenschappelijk leren hoe je zelf je brein kunt sturen, dan is dit een toptraining.”

Marlieke Dekker-Putmans

Directeur, PUTMANS NEXT LEVEL

“De belofte vooraf de training dat je daadwerkelijk controle krijgt over je eigen “(top)staat” is niet overdreven of bluf. Zeer de moeite waard, mét resultaat. Zou iedereen moeten doen.”

Jorg Raven

CEO, LIQAL

Chantalle Weemaes