Waarom je brein niet van een gewoonte af wil

door | mei 17, 2018 | Brein, Stress

Afgelopen week was ik op vakantie naar de zon. Vanuit ons hotel hadden we uitzicht op een boulevard met een crêperie, met wel een hele bijzondere crêpe bakker. Wat zo opvallend was, was de manier waarop hij zich gedroeg tijdens het bakken van een crêpe. Ik heb het met veel plezier en verwondering vanaf het balkon bekeken. Wat was er nu zo bijzonder aan deze crêpebakker? Op het moment dat er een crêpe besteld werd, gebeurde het, keer op keer. Hij ging dribbelen, maakte hele drukke bewegingen met zijn mond en armen en kon geen seconde meer stil staan. Het was alsof er een kwartje inging en het poppetje ging dansen. Als de crêpe klaar was, viel hij stil en bewoog weer rustig. Hij heeft geen enkele crêpe gebakken zonder deze actieve dribbelbewegingen. Ik vraag me af of hij nog een crêpe zou kunnen bakken zonder deze bewegingen. Ik verwacht van niet. Deze gewoonte is er zo diep ingesleten dat zijn brein het niet meer los wil laten.

Heb jij dat ook? Een ingesleten gewoonte, iets wat je keer op keer blijft doen, ook al wil je er mee stoppen? Zeker bij een inefficiënte gewoonte snap je niet dat het lastig is om er vanaf te komen juist, omdat het je niets oplevert of te veel energie kost. Bewust wil je er vaak wel van af, maar je onderbewuste brein houdt van gewoontes ook al zijn ze onhandig en duur. Ik ga je uitleggen waarom.

Er zijn twee redenen voor je brein om een gewoonte vol te houden:

1. Een gewoonte opgeven is dodelijk voor je brein

Vanuit de evolutie van de mens gezien is stil staan gevaarlijk. Je bent op dat moment een gemakkelijke prooi voor roofdieren. Je brein zal stilstand dus te allen tijde willen voorkomen om jou te laten overleven. Als je een gewoonte wilt doorbreken (laat naar bed gaan, bijvoorbeeld) en in je brein een ander programma aan wilt zetten (op tijd gaan slapen) dan heeft je brein iedere keer een paar seconden nodig om deze andere weg in de slaan. En dat is nu precies wat je brein niet wil en daarom zal voorkomen. Je brein gaat tegengas geven om de bekende snelle route weer te nemen en jij bent, voor je het weet, je bekende gewoonte weer volledig aan het uitvoeren.

2. Een gewoonte doorbreken kost meer energie dan de gewoonte behouden hoe ongunstig deze ook is

Op het moment dat je brein een nieuwe route gaat nemen, heeft je brein daar extra energie voor nodig. Het nemen van een andere route kost je brein dus veel meer stroom dan het ingesleten pad weer te volgen. Je brein wil dus vasthouden aan vaste gewoontes om energie te besparen. Dat de onhandige gewoonte op zich nog meer energie kost (te weinig slapen) daar kijkt je brein op dat moment niet naar.  Op de korte termijn bespaart hij energie.

Gelukkig heb je altijd de mogelijkheid om een gewoonte te doorbreken.Dit doe je door je brein in verwarring te brengen op het moment dat je deze gewoonte doet. Hiermee ontstaat er voor je brein de mogelijkheid om nieuwe breinpaden aan te gaan leggen en oude te doorbreken. Dit vraagt wel om een aanpak waarbij jij de baas bent over je brein (en niet andersom). Met een goede handleiding ben je dan ook zo van je ongewenste of dure gewoonte af.

Ik weet niet of de crêpe-bakker zijn dribbelgewoonte wil doorbreken. Misschien is het wel zo dat hij daardoor juist zoveel klanten aantrekt want het was er ook altijd druk. Ik ben er ook een gaan bestellen, nadat ik er geboeid naar heb staan kijken. Wat ik wel weet is dat zijn brein het er niet mee eens zal zijn als hij van deze gewoonte af wil!

TopState BoostCamp

Wil je weten hoe je start met een kundig energiemanagement? Ben je op zoek naar meer energie voor betere prestaties en een optimale gezondheid?

In de TopState BoostCamp leer en ervaar je, in een ochtend, hoe je snel meer energie kunt bemachtigen door je biochemie en brein zelf te beïnvloeden.

Slimste manier om emoties onder controle te krijgen

[Vlog] De slimste manier om je emoties onder controle te krijgen

Verrassen jouw emoties je wel eens? Schiet je plots veel sneller uit je slof, of ben je bij het minste geringste geëmotioneerd? In een drukke of stressvolle periode wordt het namelijk lastiger om je emoties te bedwingen. In deze korte vlog leg ik uit wat er dan in je...
verminder stress met dorst

Verminder je stress met dorst!

  Een mooi voorbeeld uit de natuur In Afrika gebeurt er iets heel bijzonders tussen de leeuwen en gnoes als het een langere periode droog is geweest. Zoals je misschien wel weet, vindt de leeuw een gnoe wel een lekker hapje. Het is daarom maar goed dat de gnoe veel...
rust creëren met een oogoefening

[Vlog] Kan je rust creëren met een oogoefening?

Kan je rust creëren met een oogoefening? Ervaar het met deze eenvoudige tip! Als je jezelf eens goed in de ogen kijkt, kun je zien hoe het met je stressniveau is. Hoe staan je ogen? Is het wit in je ogen nog steeds wit? Zijn ze geïrriteerd, of ervaar je misschien een...
waarom ja-zeggers egoïstisch zijn

Waarom ‘ja-zeggers’ juist egoïstisch zijn

  Mensen die vaak “ja” zeggen komen in vele soorten en maten voor. De manager die nachten wakker ligt, omdat deze als de dood is voor confrontaties, of de professional die bang is om anderen teleur te stellen en daardoor te veel werk bij anderen uit handen neemt....

[Vlog] Stress maakt je vitaal, behalve deze vorm ervan

Onze assistente vroeg me vorige week of ik ook nog iets ging posten omtrent de Week van de Werkstress. Daar kan ik natuurlijk niet in achterblijven! Toch vind ik dat we er krampachtig mee om gaan. We vergeten dat stress erg goed en vitaliserend is en dat we zonder...
impulscontrole

Hoe je to-do-lijstjes wel afkrijgt!

  Verleidingen Vaak begin ik in de ochtend van een werkdag met een to-do-lijstje. Daar staan de dingen op die ik die dag zeker gedaan wil hebben. Dat lijstje maak ik altijd met een ruime opzet in tijd, zodat er altijd nog genoeg tijd overblijft voor spontane acties....
elementen die succes garanderen bij groei

De twee elementen die succes garanderen bij groei

  Deze week sprak ik Frank. Hij wil zijn omzet het komende jaar van 250.000 naar 500.000 laten groeien. Het plan is om het daaropvolgende jaar de omzet ook weer te laten verdubbelen. Voor deze mooie ambitie start hij binnenkort een twee jaar durend programma met...

Wil jij een betere concentratie? Ga hier dan mee aan de slag.

  Wat deed jij vroeger op het moment dat je even moest wachten? Ging je even buiten kijken, even neuriën, of gewoon even niets? Dan was dat nu precies het moment dat je brein even adem kon halen. Even bijkomen van de aaneenschakeling van activiteiten. Afvalstoffen...

[Vlog] Op dit moment van de dag heb je het meeste energie

Vraag jij je dat ook wel eens af? Wat is nu het handigste moment van de (werk)dag om flink gas te geven? Is dat juist direct in de ochtend of juist later op te dag? Er is een deel van de dag dat je meer energie tot je beschikking hebt. In deze korte vlog laat ik je...
moe of vol hoofd

Een moe of vol hoofd? Zo los je dat op!

  Soms is die ene vraag net te veel Vandaag had ik een gesprek met een professional die me vertelde dat iets hem in de privésfeer niet helemaal lekker zat. Het was vooral een gevoelskwestie. Hij en zijn vrouw, twee hardwerkende mensen, hebben werktijden die niet met...

“Het heeft me heel veel gebracht en daar ben ik je enorm dankbaar voor! Ik weet nog goed dat we zaten te lunchen, ik herinner me nog mijn vermoeidheid. Dat alles is niet meer. Mijn bedrijf gaat als een malle en ik sta midden in het leven. Daarmee heeft het wat mij betreft de training volledig zijn taak volbracht. Ik ben heel blij dat ik je tegen het lijf ben gelopen!”

Alex Hupkes

Managing Partner, KRAGT GROUP

“Als je een ondernemer bent die zich bevlogen noemt maar soms merkt dat je minder scherp of energiek bent en geen geiten-wollen-sokken-gedoe wil maar écht concreet, wetenschappelijk leren hoe je zelf je brein kunt sturen, dan is dit een toptraining.”

Marlieke Dekker-Putmans

Directeur, PUTMANS NEXT LEVEL

“De belofte vooraf de training dat je daadwerkelijk controle krijgt over je eigen “(top)staat” is niet overdreven of bluf. Zeer de moeite waard, mét resultaat. Zou iedereen moeten doen.”

Jorg Raven

CEO, LIQAL

Chantalle Weemaes